200 lat po połączeniu Starej i Nowej Częstochowy — historia, wpływ i plany na przyszłość

Skąd pomysł i jak się zaczął?

Pomysłodawcą obchodów jest Włodzimierz Gidziela, prezes Fundacji „Częstochowa Przyszłości”, który przyznaje, że czuje się „ojcem” tej idei. Zainicjowane działania spotkały się początkowo z niewielkim odzewem, lecz przełom nastąpił 21 stycznia br. W czasie krótkiej, 20‑minutowej rozmowy prezydent Krzysztof Matyjaszczyk dostrzegł w jubileuszu szansę na promocję miasta i wzmocnienie jego pozycji w kraju.

Już dwa tygodnie później odbyło się spotkanie w sali konferencyjnej prezydenta z przedstawicielami kluczowych wydziałów urzędu: Informacji i Promocji, Kultury i Sportu, Oświaty oraz z osobami odpowiedzialnymi za fundusze unijne. Organizatorzy postawili sprawę jasno: jubileusz ma trwać cały rok, a nie ograniczać się do jednorazowego koncertu.

Co znajdzie się w programie obchodów?

W programie zaproponowanym przez fundację znalazły się liczne inicjatywy kulturalne i edukacyjne. Plenery malarskie i fotograficzne, wystawy oraz konkursy literackie mają połączyć historię z aktywnością mieszkańców. Planowana jest także emisja okolicznościowego znaczka i monety oraz stworzenie piosenki i filmu o Częstochowie.

Współpracę zadeklarowały lokalne uczelnie: Politechnika Częstochowska i Uniwersytet Jana Długosza. To właśnie uczelnia im. Jana Długosza ma przygotować internetową encyklopedię miasta Częstopedia.pl, wzorowaną na Wikipedii. Materiały z portalu będą dostępne również w przestrzeni miejskiej za pomocą kodów QR, które skierują do artykułów o historii, zabytkach i mieszkańcach Częstochowy.

Ambicje lokalne i ogólnopolskie

Organizatorzy podkreślają, że jubileusz nie powinien mieć wyłącznie lokalnego wymiaru. Jak mówi Włodzimierz Gidziela, Częstochowa to nie tylko Jasna Góra i okolice klasztoru, lecz miasto o bogatej historii i znaczeniu na mapie Polski. W związku z tym rozważane jest zgłoszenie w Sejmie uchwały ustanawiającej rok 2026 „Rokiem Częstochowy” — rozmowy w tej sprawie mają się rozpocząć z posłem Andrzejem Szefińskim. Gidziela jednocześnie wyraża rozczarowanie brakiem większego zaangażowania innych parlamentarzystów z regionu.

Komitet, finansowanie i perspektywy

Przygotowaniem obchodów zajmuje się Obywatelski Komitet Organizacyjny, do którego weszli przedstawiciele uczelni, instytucji kultury, rzemiosła i samorządu. Propozycje wymagające wsparcia finansowego będą kierowane do Urzędu Miasta. Równocześnie prowadzone są starania o środki zewnętrzne, m.in. z Urzędu Marszałkowskiego w Katowicach.

Organizatorzy podkreślają, że celem jest pokazanie współczesnej Częstochowy jako miasta kreatywnego, pełnego kultury i nauki. W ich wizji Rok 2025 ma być czasem przypomnienia historii i równocześnie budowania nowoczesnego wizerunku miasta.

Inicjatywy specjalne i wydarzenia otwierające

Obchody mają zostać zainaugurowane sylwestrową zabawą na Placu Biegańskiego z muzyką i efektownymi iluminacjami. Organizatorzy planują, by przez cały rok odbywały się różnorodne wydarzenia angażujące mieszkańców na wielu polach — od sztuki po naukę.

„Dlaczego nie?” — retorycznie pyta Włodzimierz Gidziela, wskazując, że tego typu inicjatywy angażują mieszkańców i przyciągają uwagę całej Polski.

Przygotowania trwają. Plany są ambitne. Teraz zadaniem organizatorów jest zebranie środków i wsparcia, by jubileusz stał się zarówno historycznym przypomnieniem, jak i promocją nowoczesnej twarzy Częstochowy.