38 lat temu w Rybniku zaczęła się legenda polskiego biathlonu. Tomasz Sikora wraca myślami do początków

Strzelnica, która zmieniła życie

Strzelnica w Rybniku-Paruszowcu to miejsce szczególne nie tylko dla Tomasza Sikory, ale dla całego polskiego biathlonu. To tutaj, w 1988 roku, piętnastoletni chłopak z Wodzisławia Śląskiego rozpoczął profesjonalną karierę w klubie SKS Ryfama Rybnik. Pod okiem trenera Serafina Janika młody Sikora stawiał pierwsze kroki w dyscyplinie, która wymagała niezwykłego połączenia wytrzymałości fizycznej i precyzji strzeleckiej.​

„38 lat temu w tym miejscu, na strzelnicy w Rybniku Paruszowcu, zaczęła się moja sportowa przygoda. Tu pod okiem trenera Serafina Janika, odbyłem pierwszy trening i oddałem pierwszy strzał. Cieszę się, że strzelnica dalej żyje, choć smutno, że już bez biathlonistów” – napisał Sikora w mediach społecznościowych.

Na załączonym do wpisu zdjęciu widać samego Sikorę stojącego na zaśnieżonej strzelnicy z narciarstwem, które trzyma w geście charakterystycznym dla biathlonistów. To symboliczny powrót do korzeni – tam, gdzie wszystko się zaczęło.

Serafin Janik – trener, który wychował olimpijczyków

Serafin Janik, urodzony w 1938 roku, to postać legendarna dla rybnickiego i polskiego sportu. Jako trener biathlonu wychował czterech olimpijczyków, w tym właśnie Tomasza Sikorę – późniejszego wicemistrza olimpijskiego z Turynu. Oprócz Sikory spod skrzydeł Janika wyszli także Krzysztof Sosna, Michał Piecha i Agata Suszka.​

Janik rozpoczął pracę trenerską w 1966 roku w Zasadniczej Szkole Zawodowej Ryfama, gdzie założył uczniowski klub sportowy składający się z trzech sekcji: narciarstwa klasycznego, strzelectwa i biathlonu. Przez ponad pół wieku działalności wychował setki zawodników, z których wielu odnosiło sukcesy na krajowym i międzynarodowym poziomie.​

„Podczas całej mojej pracy w charakterze trenera wychowałem czterech olimpijczyków, między innymi wicemistrza olimpijskiego, Tomasza Sikorę” – wspominał Serafin Janik w jednym z wywiadów. Trzykrotnie prowadził również kadrę juniorów Polski w biathlonie podczas mistrzostw w Kanadzie, Finlandii i Polsce.​

W 2012 roku Janik otrzymał tytuł Najlepszego Trenera Roku Miasta Rybnika w uznaniu za jego wieloletnią i owocną pracę z młodzieżą.​

Droga do wielkiej kariery

Tomasz Wacław Sikora urodził się 21 grudnia 1973 roku w Wodzisławiu Śląskim. Po raz pierwszy zetknął się z biathlonem w amatorskim klubie UKS „Strzał” Wodzisław, działającym przy szkole podstawowej nr 21 w dzielnicy Radlin II. To tam ówczesny dyrektor szkoły Waldemar Miozga uczył go biegania na nartach.​

Profesjonalny biathlon zaczął uprawiać dopiero w wieku 15 lat, właśnie w klubie SKS Ryfama Rybnik pod kierunkiem Serafina Janika. W tym klubie trenował od 1988 do 1993 roku, po czym przeniósł się do Biathlonu Chorzów (1994-1995), a następnie do Dynamitu Chorzów, z którym związał się na długie lata.​

Już w 1992 roku, jako junior, dwukrotnie zdobył złoty medal mistrzostw Polski juniorów. Rok później odniósł pierwszy międzynarodowy sukces, zdobywając wicemistrzostwo świata juniorów w Ruhpolding w sprincie.​

Złoto w Anterselvie – pierwszy polski mistrz świata

16 lutego 1995 roku Tomasz Sikora zapisał się w historii polskiego sportu jako pierwszy Polak, który zdobył złoty medal mistrzostw świata w biathlonie. W biegu indywidualnym na 20 km w Anterselvie (Włochy) ukończył wyścig w czasie 1:01:36,0 bez ani jednej pomyłki na strzelnicy, wyprzedzając Norwega Jona Åge Tylduma i Białorusina Olega Ryżenkowa.​

To zwycięstwo było przełomowe – nawiązywało do najlepszych tradycji polskich biathlonistów z lat 60. i 70. XX wieku i otwierało nowy rozdział w historii dyscypliny w Polsce.​

Turyn 2006 – spełnienie olimpijskich marzeń

Choć Sikora wielokrotnie startował w igrzyskach olimpijskich (Lillehammer 1994, Nagano 1998, Salt Lake City 2002), prawdziwy sukces przyszedł dopiero w 2006 roku w Turynie. 25 lutego, w biegu masowym na 15 km – konkurencji, która debiutowała w programie olimpijskim – Polak stanął na podium, zdobywając srebrny medal.​

Sikora przegrał jedynie z Niemcem Michaelem Greisem, tracąc zaledwie 6,3 sekundy. Na trzecim miejscu uplasował się legendarny Ole Einar Bjørndalen z Norwegii. Moment, gdy polski biathlonista przekroczył linię mety i zrozumiał, że zdobył olimpijski medal, wywołał eksplozję emocji – sam zawodnik był zalany łzami szczęścia.​​

„Czekałem na to przez wszystkie starty” – powiedział Sikora tuż po zawodach, nie kryjąc wzruszenia.​

W tym samym sezonie 2005/2006 Sikora wygrał klasyfikację końcową sprintu w Pucharze Świata, wyprzedzając samego Bjørndalena, oraz zajął czwarte miejsce w klasyfikacji generalnej.​

Historyczny sukces w Pucharze Świata

10 stycznia 2009 roku Tomasz Sikora osiągnął coś, czego nigdy wcześniej nie udało się żadnemu polskiemu biathloniście – został liderem klasyfikacji generalnej Pucharu Świata. Po biegu sprinterskim w Oberhofie, w którym zajął trzecie miejsce, 35-letni wówczas zawodnik objął prowadzenie w najważniejszej rywalizacji cyklu.​

Choć prowadzenie utrzymywał przez 42 dni, sezon 2008/2009 zakończył na fantastycznym drugim miejscu w klasyfikacji generalnej – najlepszym wynikiem polskiego biathlonisty w historii. Uległ jedynie Ole Einarowi Bjørndalenowi, a wyprzedził jego rodaka Emila Hegle Svendsena. W tym samym sezonie był również drugi w klasyfikacji sprintu i trzeci w klasyfikacji biegu pościgowego.​

W ciągu swojej kariery Sikora zgromadził imponujący dorobek: 23 miejsca na podium Pucharu Świata, w tym 5 zwycięstw. Należy do wąskiego grona biathlonistów, którzy wygrali we wszystkich konkurencjach indywidualnych (bieg indywidualny, sprint, bieg pościgowy, bieg masowy).​

Rywalizacja z gigantami

Przez całą karierę Sikora mierzył się z najlepszymi biathlonistami świata. Jego największymi rywalami byli Norweg Ole Einar Bjørndalen – uznawany za najlepszego biathlonistę wszech czasów – oraz Francuz Raphaël Poirée.​

Pojedynki Sikory z tymi legendami dostarczały kibicom niezapomnianych emocji. Polak potrafił ich pokonywać – na mistrzostwach świata w Oberhofie w 2004 roku zdobył srebrny medal w biegu pościgowym, rozdzielając na podium właśnie Poirée i Bjørndalena.​

Koniec kariery i życie po sporcie

25 marca 2012 roku, podczas mistrzostw Polski w biathlonie, Tomasz Sikora ogłosił zakończenie sportowej kariery. Po latach reprezentowania Polski na najwyższym poziomie, uczestnictwie w pięciu igrzyskach olimpijskich i setkach startów w Pucharze Świata, najbardziej utytułowany polski biathlonista postanowił zawiesić broń.​

Po zakończeniu kariery zawodniczej Sikora nie odszedł jednak od sportu. Początkowo został trenerem kadry młodzieżowej, a w latach 2015-2017 pełnił funkcję trenera kadry narodowej w biathlonie. Od 2019 roku jest ekspertem i komentatorem Eurosportu, gdzie podczas igrzysk olimpijskich komentuje nie tylko biathlon, ale także strzelectwo.​

Sikora jest również zaangażowany społecznie – w 2010 roku wystawił na aukcję charytatywną swój srebrny medal olimpijski z Turynu, aby pomóc młodemu polskiemu biathloniście Tomaszowi Dudkowi, który postrzelił się podczas treningu. Medal zakupiła firma Viessmann za 55 500 złotych.​

Strzelnica w Paruszowcu dziś

Choć strzelnica w Rybniku-Paruszowcu nadal funkcjonuje, jak z nostalgią zauważył Sikora, nie trenują tam już biathloniści. To smutny symbol zmian, jakie zaszły w polskim biathlonie na przestrzeni ostatnich dekad. Obiekt, który dał Polsce wicemistrza olimpijskiego i pierwszego lidera Pucharu Świata, stracił swoją pierwotną funkcję szkoleniową dla zawodników tej dyscypliny.​

Warto jednak podkreślić, że obiekt nadal służy miłośnikom strzelectwa i sportu. W Rybniku funkcjonuje również strzelnica kryta, która oferuje kursy obsługi broni palnej oraz strzelania rekreacyjne.​

Dziedzictwo, które trwa

Tomasz Sikora pozostaje ikoną polskiego biathlonu – najbardziej utytułowanym zawodnikiem w historii tej dyscypliny w Polsce. Jego dorobek obejmuje:​

• Srebrny medal olimpijski (Turyn 2006)​
• Złoty medal mistrzostw świata (Anterselva 1995)​
• Srebrny medal mistrzostw świata (Oberhof 2004)​
• Brązowy medal mistrzostw świata w biegu drużynowym (Osrblie 1997)​
• 6 złotych medali mistrzostw Europy​
• Drugie miejsce w klasyfikacji generalnej Pucharu Świata (2009)​
• Zwycięstwo w klasyfikacji sprintu Pucharu Świata (2006)​
• 23 miejsca na podium Pucharu Świata, w tym 5 zwycięstw​

Za swoje osiągnięcia został odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski oraz Srebrnym Medalem „Za Zasługi dla Obronności Kraju”. Jest również honorowym obywatelem Wodzisławia Śląskiego.​

Podsumowanie

Wizyta Tomasza Sikory na strzelnicy w Rybniku-Paruszowcu to nie tylko sentymentalny powrót do korzeni, ale również przypomnienie o wspaniałej historii polskiego biathlonu. Miejsce, gdzie 38 lat temu młody piętnastolatek oddał swój pierwszy strzał, stało się punktem wyjścia do niezwykłej kariery sportowej.

Serafin Janik, trener, który dostrzegł talent Sikory i prowadził go przez pierwsze lata, zapisał się na kartach historii jako pedagog i wychowawca olimpijczyków. Jego praca z młodzieżą w Rybniku przyniosła polskiemu sportowi wielkie sukcesy.

Historia Tomasza Sikory to opowieść o determinacji, ciężkiej pracy i pasji. Od pierwszego strzału na strzelnicy w Paruszowcu do podium olimpijskiego w Turynie, od lokalnego klubu w Rybniku do liderowania w światowym Pucharze Świata – to droga, która inspiruje kolejne pokolenia polskich sportowców.

Choć dziś strzelnica w Paruszowcu nie szkolą już biathlonistów, pamięć o jej roli w historii polskiego sportu pozostaje żywa. A Tomasz Sikora – człowiek, który rozpoczął tam swoją przygodę – na zawsze pozostanie symbolem największych osiągnięć polskiego biathlonu.