Nagrody Prezydenta za kulturę: poznaj laureatów i wyróżnionych w Katowicach

Laureaci i ich dorobek

Ewa Bogusz‑Moore to menadżerka i wiolonczelistka o międzynarodowej renomie. W latach 2018–2025 była dyrektorką Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia w Katowicach, a w 2025 roku objęła stanowisko dyrektorki Filharmonii Kolońskiej — jako pierwsza Polka w historii tej instytucji. Budowała strategie takie jak „Polska Music” i działała w instytucjach kulturalnych na arenie międzynarodowej.

Grażyna Bułka jest aktorką z bogatą filmową i teatralną karierą, od lat związana z Teatrem Śląskim. W rozmowie przyznała, że „będzie miała 63 lata za kilka dni” i że dla niej każda nagroda jest ważna, chociaż nigdy jej specjalnie na nich nie zależało. Podkreśliła jednocześnie swoje związki z miastem: „Jestem katowiczanką z wyboru. Najmocniej i najszybciej serce mi bije na Nikiszu”.

Henryk Konwiński — tancerz, choreograf i reżyser — przez lata tworzył dla Opery Śląskiej i innych scen, wystawiając i choreografując spektakle, które wpisały się w polską historię teatru muzycznego. Jego twórczość jest wieloletnim wkładem w rozwój sceny baletowo‑operowej.

Alojzy Lysko to pisarz, pedagog i działacz samorządowy. Autor ponad 50 publikacji, m.in. cyklu „Duchy wojny” i „Opowieści Górnośląskiej”, twórca monodramu „Mianujom mie Hanka” wystawianego ponad 200 razy. O swojej relacji z miastem stwierdził: „Wszystko się w Katowicach zaczęło i wszystko w Katowicach trwa. Bez Katowic ja bym nie istniał, to jest moje okno cywilizacyjne”.

Miesięcznik „Śląsk” ukazuje się nieprzerwanie od 1995 roku, ma 80 stron w każdym numerze i funkcjonuje jako ważne forum literacko‑kulturalne regionu. Za konsekwentne budowanie literackiego portretu Śląska otrzymał wyróżnienie. Z kolei Śląski Związek Chórów i Orkiestr to organizacja z około 115 lat tradycji, która łączy amatorskie zespoły, prowadzi edukację i dba o muzyczne dziedzictwo regionu.

Tradycja nagrody i jej znaczenie

Nagrody Prezydenta Miasta Katowice w dziedzinie kultury przyznawane są od 1984 r. Skierowane są do osób i instytucji związanych z Katowicami, których osiągnięcia wyróżniają się wkładem w życie kulturalne miasta i regionu. Jak wynika z listy poprzednich laureatów, nagroda trafiała do twórców z różnych dziedzin — od architektury po muzykę i teatr.

W ostatnich latach wyróżnieni byli m.in.: Grzegorz Płonka, Tomasz Kurpierz, Robert Konieczny, Marcin Marten, Marcel Sławiński, Robert Talarczyk, Renata Bonczar, Regina Gowarzewska, Robert Ciupa, Magdalena Piekorz oraz Grzegorz Chudy. To pokazuje szeroki zakres aktywności, którą miasto docenia.

Kultura Katowic dziś i perspektywy

„Tytuł Miasta Kreatywnego UNESCO w dziedzinie muzyki dobitnie pokazuje wysoki poziom kultury w Katowicach. Dziś mamy wyrobioną markę na kulturalnej mapie Polski i Europy” — mówił prezydent Marcin Krupa.

W Katowicach odbywają się liczne festiwale muzyczne, w tym OFF Festival, Tauron Nowa Muzyka i Rawa Blues. Miasto oferuje też wydarzenia teatralne, jak Letni Ogród Teatralny, oraz spektakle Teatru Śląskiego i Teatru Ateneum. Do tego dochodzą działania w obszarze sztuk wizualnych, w tym rozpoznawalne murale. Prezydent podkreślił, że to ludzie i instytucje odpowiadają za to, że życie kulturalne w Katowicach rozkwita i trafia do odbiorców z całego regionu.

Wręczenie nagród w Willi Goldsteinów w przeddzień 160 rocznicy nadania praw miejskich było symbolicznym przypomnieniem, że kultura jest jednym z filarów tożsamości Katowic — zarówno tej historycznej, jak i współczesnej.