Pszczyna: zakończono pierwszy etap remontu domu przedpogrzebowego na cmentarzu żydowskim
Remont Domu Przedpogrzebowego na Cmentarzu Żydowskim w Pszczynie postępuje — wykonano już szereg prac konstrukcyjnych i konserwatorskich, a zakończenie I etapu, obejmujące ułożenie pokrycia dachowego z łupka, zaplanowano na 30 marca 2026. Roboty rozpoczęto 1 września 2025, a do 21 listopada 2025 przeprowadzono m.in. wymianę elementów dachowych, przemurowanie sterczyn i impregnację ogniochronną elementów drewnianych.
Najważniejsze informacje:
- Zakres prac: demontaż pokrycia dachowego, przemurowanie sterczyn i komina, wymiana elementów konstrukcyjnych dachu i stropu oraz montaż membrany dachowej.
- Finansowanie: całkowity koszt I etapu to 319 881,64 zł; Gmina Pszczyna pokrywa 199 881,64 zł, a dotacja konserwatora wynosi 120 000,00 zł.
- Harmonogram: część robót przeniesiono na 2026 rok ze względu na konieczność wzmocnienia korony murów i warunki sezonowe.
Co już wykonano
W ramach prac rozpoczętych 1 września 2025 wykonawca przeprowadził szereg działań zabezpieczających i konstrukcyjnych. Do 21 listopada 2025 wykonano między innymi: demontaż dotychczasowego pokrycia dachowego, przemurowanie sterczyn i komina, wymianę elementów konstrukcyjnych dachu, ścian i stropu, impregnację ogniochronną elementów drewnianych, wykonanie deskowania, montaż membrany dachowej oraz obróbki blacharskie.
Podjęte prace miały charakter zarówno budowlany, jak i konserwatorski. Ze względu na stan korony murów konieczne było dodatkowe wzmocnienie, co uniemożliwiło wykonanie wszystkich zaplanowanych robót przed sezonem zimowym w sposób technologicznie prawidłowy i zgodny ze sztuką budowlaną.
Finanse i harmonogram dalszych robót
I etap prac kosztuje łącznie 319 881,64 zł. Z tej kwoty Gmina Pszczyna pokrywa 199 881,64 zł, natomiast na realizację zadania gmina otrzymała dotację od Śląskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w wysokości 120 000,00 zł.
| Pozycja | Kwota (zł) |
|---|---|
| Całkowity koszt I etapu | 319 881,64 |
| Wkład Gminy Pszczyna | 199 881,64 |
| Dotacja konserwatorska | 120 000,00 |
Z powodu konieczności wzmocnienia murów i ograniczeń sezonowych część robót została przesunięta na rok 2026. Zakończenie I etapu, które obejmuje jeszcze ułożenie pokrycia dachowego z łupka, zaplanowano na 30 marca 2026. W kolejnym etapie przewidziano prace przy elewacji oraz fundamentach.
Wartość historyczna i głosy władz oraz opiekuna
Dom Przedpogrzebowy z 1888 roku stoi na cmentarzu żydowskim założonym w 1814 roku. Obiekt jest jedynym zachowanym tego typu budynkiem na ziemi pszczyńskiej i stanowi cenny przykład XIX‑wiecznej architektury sepulkralnej, dlatego pozostaje pod ochroną konserwatorską. Charakterystyczne detale to ceglane sterczyny, pilastry, okrągłe okna z ceglanymi opaskami, łukowe otwory bramne oraz hebrajski napis nad bramą.
„Dla mnie, jako społecznego opiekuna cmentarza, to szczególnie wzruszający moment. Ten wyjątkowy budynek […] od lat czekał na kapitalny remont. Widok odnawianego budynku daje ogromną satysfakcję i motywuje do dalszych działań” — mówi Sławomir Pastuszka, opiekun Cmentarza Żydowskiego w Pszczynie.
„Gmina jako nowy właściciel przejęła na siebie obowiązek zachowania tego obiektu […] Cieszy mnie, że wspólne działanie tak wielu stron doprowadzi do zahamowania dalszej degradacji budynku” — podkreśliła Miejska Konserwator Zabytków Beata Sarnecka‑Uziałko.
Burmistrz Dariusz Skrobol dodał, że remont to inwestycja w pamięć i tożsamość regionu oraz że wspólne działania pozwalają przywracać zabytkom należne im znaczenie. Gmina już podjęła kroki w celu pozyskania środków na kolejny etap prac.
Co dalej?
Planowane prace II etapu obejmą przede wszystkim elewację oraz zabezpieczenie fundamentów. Dzięki dotacji konserwatorskiej i zaangażowaniu lokalnych służb możliwe było sfinansowanie i przeprowadzenie prac pierwszego etapu. Prace kontynuowane w 2026 roku mają na celu przywrócenie budynkowi pełnego blasku oraz lepsze udostępnienie tego miejsca mieszkańcom i osobom zainteresowanym historią Pszczyny.
Komentarze (0)