Wyprawa polarna na Svalbard 2025 — przewodnik: trasa, koszty i bezpieczeństwo
Centrum Studiów Polarnych Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach przeprowadziło interdyscyplinarną ekspedycję na Svalbard, kontynuując badania nad dynamiką lodowców i skutkami globalnego ocieplenia w regionie polarnym. Zespół realizował pomiary terenowe związane m.in. z bilansem masy lodowców, zmianami pokrywy śnieżnej oraz rozmarzaniem wieloletniej zmarzliny.
Najważniejsze informacje:
- Pomiary terenowe obejmowały bilans masy lodowców, zmienność pokrywy śnieżnej, rozmarzanie zmarzliny oraz dynamikę odpływu ze zlewni zlodowaconych.
- Badania technologiczne obejmowały loty dronem nad strefą szczelin Lodowca Hansa oraz kalibrację danych naziemnych dla określenia rozkładu albedo.
- Wsparcie logistyczne i infrastruktura pochodziły od centrum BERA oraz Polskiej Stacji Polarnej w Hornsundzie i Stacji Polarnej im. Stanisława Baranowskiego.
Co zbadano na lodowcach i w zlewniach
Badacze wykonali kompleksowe pomiary obejmujące bilans masy lodowców, zmienność pokrywy śnieżnej oraz procesy ablacyjne w strefach czołowych. Przeprowadzono serwis oraz pomiary na rzece odwadniającej Lodowiec Werenskiolda, gdzie funkcjonuje posterunek hydrometeorologiczny dostarczający dane o natężeniu przepływu wody i ilości niesionych osadów. Dane te są bezpośrednio wykorzystywane do oceny dynamiki odpływu ze zlewni zlodowaconych i ilości słodkiej wody trafiającej do morza.
Nowe metody: drony i geofizyka terenowa
W ramach projektu „Drone-based assessment of albedo variations in crevassed zones of southern Spitsbergen glaciers” zrealizowano loty dronem nad strefą szczelin Lodowca Hansa. Drony z aparaturą pomiarową pozwoliły zebrać dane dotyczące rozkładu albedo, a jednocześnie wykonano pomiary naziemne do kalibracji uzyskanych obrazów. Równolegle przeprowadzono pomiary geofizyczne obszarów peryglacjalnych odsłoniętych przez cofający się lód oraz szczegółowe kartowanie form polodowcowych w rejonie Lodowca Nann.
Projekty, finansowanie i znaczenie danych
Ekspedycja była częścią europejskiego projektu badawczego LIQUIDICE (eu-liquidice.eu) oraz projektów finansowanych przez Narodowe Centrum Nauki (NCN) i Arctic Field Grant (AFG). Działania doktorantów Międzynarodowej Środowiskowej Szkoły Doktorskiej były współfinansowane z programu jUŚt transition. Zebrane dane terenowe, połączone z danymi satelitarnymi, posłużą do dalszego modelowania dopływu słodkiej wody do oceanów oraz lepszego zrozumienia procesów związanych ze zmianami środowiska polarnego.
Zespół i zaplecze logistyczne
W skład wyprawy weszli: dr Elżbieta Łepkowska, dr Marta Kondracka, dr Michał Ciepły, mgr Aleksandra Osika, mgr Natalia Łatacz, mgr Dawid Saferna, mgr Dominik Cyran, Marcin Błeński oraz Maurycy Kot. Prace terenowe wspierało centrum naukowo-logistyczne BERA, a badania prowadzone były z wykorzystaniem infrastruktury Polskiej Stacji Polarnej w Hornsundzie oraz Stacji Polarnej im. Stanisława Baranowskiego na Spitsbergenie.
Co dalej?
Zebrane obserwacje i pomiary zostaną poddane analizie i zintegrowane z danymi satelitarnymi. Dzięki temu naukowcy będą mogli precyzyjniej modelować wpływ zmian lodowcowych na zasoby wodne i na procesy morskie. Relacje z badań i wypraw Centrum Studiów Polarnych można śledzić w mediach społecznościowych na Facebooku i Instagramie.
Komentarze (0)